Mimo że w dzisiejszych czasach liczba aborcji stale rośnie ze względu na wciąż rozwijające się metody jej przeprowadzania, jej historia sięga co najmniej czterech tysięcy lat. Archeologiczne zapisy ze starożytnych Chin i Egiptu zawierają pierwsze prawa dotyczące regulacji rozrodczości, które dopuszczały aborcję w rzadkich przypadkach, przy użyciu ziół poronnych. Z drugiej strony stosowano surowe kary, gdy ciąża była przerywana przez kobietę bez zgody jej męża. [1]
Obywatele starożytnego Rzymu oraz greckich polis również przerywali życia dzieci przed narodzeniem. Opracowano tu szeroki wachlarz ingerencji aborcyjnych, które były powszechnie stosowane. Nawet pisma znanych filozofów, takich jak Platon, Hipokrates i inni, przedstawiają różnorodne techniki wywoływania planowanych poronień. Przykłady obejmują spożywanie sylfionu (niezidentyfikowanej rośliny historycznej) lub kokornaku (Aristolochia), używanie kiret, głodówki, kąpiele ziołowe oraz uciskanie okolic brzucha w celu wydalenia martwych części nienarodzonego dziecka.[2]
Mimo to przerywanie ciąży było najczęściej praktykowane w środowisku prostytucji i było postrzegane przez państwo rzymskie jako złe zachowanie społeczne oraz naruszenie praw rodzicielskich. W związku z tym czasowe wygnanie było powszechną karą dla lekarzy i położnych, którzy podawali środki zawierające rośliny o działaniu poronnym, szczególnie w pierwszych miesiącach ciąży, zanim można było odczuć pierwsze ruchy nienarodzonego dziecka. [3]
Takie praktyki nie ustały w średniowieczu i przetrwały aż do czasów nowożytnych. XIX wiek był okresem surowych regulacji przeciwko aborcji — od poczęcia aż do narodzin — ze względu na wysoką śmiertelność związanych z nią ingerencji chirurgicznych oraz demonizowanie tzw. „nielegalnych aborcjonistów”. Wraz z rozwojem wczesnego feminizmu pod koniec XIX i na początku XX wieku istniały działaczki feministyczne, które wystąpywały przeciw aborcji, takie jak Elizabeth Cady Stanton i Susan B. Anthony, ponieważ uważały, że jest stosowana z powodu problemów społecznych, które powinny być przez społeczeństwo rozwiązane. [4]
Historia aborcji w czasach współczesnych rozpoczyna się w latach 20. i 30. XX wieku wraz z pierwszą masową produkcją tabletek aborcyjnych przez różne firmy oraz pierwszymi przepisami dopuszczającymi aborcję w celu ochrony życia matki. Pierwszym krajem na terytorium Europy była Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka (RSFSR) w 1920 roku, co doprowadziło do jej legalizacji w wielu krajach Europy Wschodniej w latach 50.[5]
Nazistowskie Niemcy przeprowadzały aborcję z powodów eugenicznych, takich jak niepełnosprawność dzieci czy pochodzenie z „niearyjskiej” populacji.[6] Większość krajów Europy Zachodniej — począwszy od Wielkiej Brytanii — zalegalizowała aborcję w latach 70., 80. i 90. jako jeden z rezultatów protestów roku 1968. Niedawno, w 2024 roku, państwo francuskie zdecydowało o wpisaniu aborcji do swojej konstytucji jako „prawa obywatelskiego”.
[1] Joffe, Carole (April 3rd, 2009): Abortion and Medicine: A Sociopolitical History. Management of Inintended and Abnormal Pregnancy: Comprehensive Abortion Care (pp. 1-9). https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/9781444313031.ch1.
[2] Klotz, John William (1973): A Christian View of Abortion
[3] Sallares, J. Robert (2003): „abortion”, in Hornblower, Simon; Spawforth, Anthony (eds.), The Oxford Classical Dictionary (3rd ed 19).
[4] Anthony, Susan B. (1869): The Revolution. https://web.archive.org/web/20190319124548/http:/www.prolifequakers.org/susanb.htm.
[5] Heer, David (1965): Abortion, Contraception, and Population Policy in the Soviet Union (pp.531-539).
[6] Trials of War Criminals Before The Nurenberg Military Tribunals Unter Control Council Law No. 10 (1947): https://www.loc.gov/item/2011525364_NT_war-criminals_Vol-IV (pp. 609f).