Oto krótki przegląd przepisów dotyczących adopcji oraz statystyk dla różnych krajów europejskich. Prawo adopcyjne różni się znacznie w całej Europie pod względem kryteriów kwalifikacji, dopuszczalnych form adopcji (krajowej i międzynarodowej) oraz praw rodziców adopcyjnych. Podobnie wskaźniki adopcji różnią się w zależności od czynników kulturowych, prawnych i społeczno-ekonomicznych.
Wielka Brytania
- Prawo: Adopcja jest regulowana przez Adoption and Children Act 2002. Adoptować mogą małżeństwa, osóby samotne oraz pary jednopłciowe (od 2005 roku).
- Statystyka: W 2021 roku w Wielkiej Brytanii adoptowano około 3 440 dzieci. Wskaźniki adopcji nieznacznie spadły, szczególnie w przypadku młodszych dzieci.
Francja
- Prawo: Adopcja jest regulowana przez francuski Kodeks cywilny. Istnieją dwa rodzaje adopcji: adopcja pełna (która całkowicie zrywa więzi z rodziną biologiczną) oraz adopcja zwyczajna (utrzymująca pewne więzi prawne). Adopcja jest dostępna dla małżeństw oraz osób samotnych.
- Statystyka: W 2020 roku miało miejsce około 706 adopcji krajowych. Adopcje międzynarodowe znacznie się zmniejszyły z powodu bardziej rygorystycznych przepisów.
Niemcy
- Prawo: Adopcja jest regulowane przez niemiecki Kodeks cywilny (BGB). Głównymi formami są adopcja pełna oraz adopcja dziecka partnera. Pary jednopłciowe mogą adoptować od 2017 roku.
- Statystyka: W 2020 roku w Niemczech odnotowano 3 775 adopcji, z czego około 50% dotyczyło dzieci partnera.
Włochy
- Prawo: Regulowane przez ustawę nr 184/1983. Adopcja jest dostępna dla małżeństw i tylko one mogą adoptować, w przeciwieństwie do innych krajów europejskich. Osoby samotne nie mogą adoptować, z wyjątkiem szczególnych przypadków, takich jak adopcja dziecka partnera.
- Statystyka: Włochy mają niższy wskaźnik adopcji — w 2019 roku odnotowano 1 183 adopcje. Włochy są znaczącym uczestnikiem adopcji międzynarodowych.
Szwecja
- Prawo: Adopcja jest regulowana przez ustawę o adopcji. Pary jednopłciowe mogą adoptować. Szwecja dopuszcza adopcję międzynarodową.
- Statystyka: W 2020 roku przeprowadzono około 411 adopcji, z czego duża część stanowiły adopcje międzynarodowe.
Hiszpania
- Prawo: Hiszpania dopuszcza adopcję przez małżeństwa, osoby samotne oraz pary jednopłciowe.
- Statystyka: W 2020 roku przeprowadzono około 1 100 adopcji. Adopcje międzynarodowe w ostatnich latach spadły z powodu zmian w prawie międzynarodowym oraz malejącej liczby dzieci dostępnych do adopcji.
Finlandia
- Prawo: Adopcja jest regulowana przez fińską ustawę adopcyjną z 2012 roku. Adopcja jest dozwolona dla małżeństw oraz zarejestrowanych partnerów, w tym par jednopłciowych.
- Statystyka: Finlandia ma stosunkowo niski wskaźnik adopcji — około 150 adopcji rocznie.
Holandia
- Prawo: Adopcja jest regulowana przez Kodeks cywilny i dopuszcza wspólną adopcję przez małżeństwa oraz pary jednopłciowe (od 2001 roku). Osoby samotne również mogą adoptować.
- Statystyka: W 2020 roku przeprowadzono 500 adopcji. Holandia była historycznie ważnym ośrodkiem adopcji międzynarodowych, jednak ich liczba znacznie się zmniejszyła.
Polska
- Prawo: Adopcja jest dozwolona dla małżeństw oraz, w niektórych przypadkach, dla osób samotnych. Jest ona ściśle regulowana, z naciskiem na adopcję krajową.
- Statystyka: W 2019 roku w Polsce adoptowano 2 970 dzieci, głównie w ramach adopcji krajowej.
Grecja
- Prawo: Przepisy dotyczące adopcji zostały zmienione w 2018 roku, umożliwiając adopcję małżeństwom oraz osobom samotnym.
- Statystyka: W Grecji przeprowadza się około 300 adopcji rocznie — to stosunkowo niewielka liczba, a wiele sierot nadal pozostaje pod opieką państwa.
Norwegia
- Prawo: System adopcyjny umożliwia adopcję małżeństwom, osobom samotnym oraz parom jednopłciowym.
- Statystyka: W Norwegii przeprowadza się około 250 adopcji rocznie, z czego większość stanowią adopcje międzynarodowe.
Rosja
- Prawo: Adopcja jest dozwolona wyłącznie dla małżeństw oraz osób samotnych.
- Statystyka: Rosja ma dużą liczbę sierot — w 2019 roku odnotowano około 46 000 adopcji, z czego wiele było adopcjami krajowymi.
Dania
- Prawo: Adopcja jest dozwolona dla małżeństw oraz par jednopłciowych. Duńska ustawa o adopcji różni się znacznie od przepisów prawa adopcyjnego w innych państwach, przewiduje rygorystyczne kontrole kandydatów.
- Statystyka: Około 200 dzieci jest adoptowanych rocznie, głównie w ramach adopcji międzynarodowych.
Ogólne trendy
- Krajowe vs. międzynarodowe: Adopcje krajowe są bardziej powszechne w całej Europie, zwłaszcza że liczba adopcji międzynarodowych spadła w takich krajach jak Włochy, Francja i Holandia.
- Adopcja przez pary jednopłciowe: Adopcja przez pary jednopłciowe jest legalna w większości krajów Europy Zachodniej, jednak wiele krajów Europy Wschodniej oraz niektóre kraje Europy Południowej chronią prawa dziecka, dopuszczając adopcję jedynie przez małżeństwa.
- Spadek adopcji międzynarodowych: Zmniejszenie liczby adopcji międzynarodowych wynika z zaostrzenia przepisów oraz mniejszej liczby dzieci dostępnych do adopcji z zagranicy.